Κυριακή, 15 Ιουλίου 2018

Η άλλη όψη της απόγνωσης

Απόσπασμα από ένα βιβλίο του αγαπημένου Αρκ Ε. Φάιερ

Αναζητώ αυτό το κάτι που με συνδέει μαζί σου με ένα δεσμό που ούτε με εφαρμογή της θεωρίας των κόμβων δεν θα μπορούσα να λύσω.  Και ξέρεις: μαχαίρια, σπαθιά, λάμες, λεπίδες και όπλα πάσης φύσεως δεν χρησιμοποιώ. Αν τον λύσω τον κόμβο,  θα το κάνω αποκλειστικά και μόνο με το μυαλό. Με τη σκέψη, με την περισυλλογή, με τον διαλογισμό.
Διαλογίζομαι και καταφεύγω στον χρόνο τον δικό μου, τον υποκειμενικό, που δεν σχετίζεται  με την ημερομηνία που αναγράφεται στο πάνω μέρος της σελίδας. Αυτός, ο δεύτερος, είναι μια σύμβαση άνευ ουσίας. Μπορεί να φανεί χρήσιμος στο μέλλον. Αν σε κάποια στιγμή η χωροχρονική μου υποκειμενικότητα αλλάξει σχήμα και μορφή, κάτι που γίνεται σχεδόν πάντα χωρίς προειδοποίηση. Σκάει σαν βουβό κύμα απ' το πουθενά, κι αν τύχει και με βρει ξέμπαρκο με παρασέρνει σε άγνωστα μέρη, σε βαθιά νερά. 
Αυτό το άγνωστο, το αχαρτογράφητο, με παγιδεύει, επειδή η περιέργειά μου, σε συνδυασμό με την αχαλίνωτη φαντασία μου, με εκτοξεύει σε άλλους ουρανούς, σε καινούρια σύμπαντα.
Αναγκάζομαι να επινοήσω νέες γεωμετρίες, με άλλους όρους ή και άνευ όρων...
Όρων σωτήριων! Σωτήριων;
Πώς σώζεις κάτι; Πώς σώζεις τον εαυτό σου;
Με μεταμόρφωση...

"Είμαι ένας μικρός γυρίνος.
Αναπνέω με βράγχια.
Κεφάλι μέσα, κεφάλι  έξω.
Σε αέναη αναζήτηση
μιας συνεχούς μεταμόρφωσης..."

Πάνω σ' αυτές τις λέξεις ήρθαν και κούμπωσαν οι δικές σου. Δέθηκαν με δεσμό που με κρατάει καθηλωμένο. Είναι θέμα τοπολογίας όμως. Και επανέρχομαι στον χώρο με την καντιανή του ερμηνεία. Ο χώρος, όπως και ο χρόνος, είναι έννοια του υποκειμένου. Κι εκεί ακριβώς, στη φιλοσοφική διάσταση, γεννήθηκε το πρόβλημά σου.
"Εγώ δεν είμαι εσύ!" "Ποιος είμαι;"
Το είπες με θυμό. Έναν θυμό που δεν είχε εμφανή δικαιολογία. Σα λεπίδι αιμοσταγές, που βγήκε αίφνης απ' το μανίκι, για να κόψει τον φόβο, να τον μεταμορφώσει, να τον κάνει θαρραλέο.
Λεπίδι βγάζει ο δειλός, ο φοβισμένος. Αυτός που σκιάζεται απ' τη φιγούρα του Πατέρα. Ενός Πατέρα που δεν έχει ξεπεράσει με τα χρόνια. Και ο θυμός γίνεται η προκάλυψη αυτού του φόβου, που σαν ύφαλα μαζεύει πάνω του πεταλίδες, τους άλλους φόβους, τους μικρούς και τους μεγάλους. Ο φόβος γεννάει φόβους και οι κοινωνικές συμβάσεις - να είσαι καλό παιδί, να είσαι χρήσιμος άνθρωπος, να είσαι αποδεκτός απ' τους ανθρώπους - πιέζουν. Πιέζουν με μια πίεση που κάνει τους φόβους θυμούς, χιλιάδες θυμούς κι αυτοί σκάνε σαν βόμβες, σαν αστραπές, σαν κεραυνοί εν αιθρία. Και μετά ηρεμία...
Όσο πιο βαθύς ο θυμός τόσο πιο έντονη η προσποίηση.
Όσο πιο μεγάλη η απελπισία τόσο πιο γοερή η σιωπή.
Εσωτερική απομόνωση.
Το τσίρκο του ποιητή με τα χιλιάδες πρόσωπα.
Τώρα κατανοώ για ποιο λόγο εγώ -υποσυνείδητα- είχα επιλέξει τον λαβύρινθο.
Στο τσίρκο βλέπεις, απ' όπου κι αν σταθείς. Βλέπεις ολόκληρη τη σκηνή. Βλέπεις τους κλόουν να εναλλάσσονται με τα άγρια θηρία και με του σκοινοβάτες και με τους ισορροπιστές επάνω στ' άλογα. Τα βλέπεις όλα. Κι όταν στο τέλος της παράστασης παρελαύνουν, γεμίζει ο κύκλος με παράταιρες υπάρξεις. Με καλλονές ντυμένες στρας  να φεγγοβολά την ομορφιά τους και με κακοφορμισμένους κουασιμόδους, με νάνους, με παλιάτσους, με ιδρωμένα άλογα, με χνώτα που βρωμάνε αλκοόλ και φόβο.
Μια ατέλειωτη μασκαράτα. Ήχοι, θόρυβοι, κραυγές, μπόχα.
Κι εσύ,  παγωμένος θεατής,  ποιητή με τα χιλιάδες πρόσωπα, ανύμπορος. Ανυπεράσπιστος!
Ο λαβύρινθος, φίλε μου, είναι η σωστή επιλογή.
Και είναι σωστή επειδή την έκανα εγώ. Εγώ το υποκείμενο.
Ο λαβύρινθος σώζει. Περιορίζει. Βλέπεις ένα μικρό κομμάτι. Αναζητάς την έξοδο. Ψάχνεις τον μίτο της Αριάδνης κι αν δεν τον βρεις, υφαίνεις τον δικό σου. Με ότι υλικό έχεις διαθέσιμο. Με τα ρούχα σου. Με τις σάρκες σου. Με την ψυχή σου. Δεν σταματάς ν' αναζητάς την έξοδο.

Λαβύρινθος είναι η απόγνωση σε κίνηση.
Τσίρκο είναι η απόγωνση σε ακινησία.


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου